- Ρε συ, χανόμαστε! - Ε! και λοιπόν;

Η Κυβέρνηση, που έχει λόγους να παραμένει στην εξουσία, αποφάσισε μετά τα εκλογικά αποτελέσματα ανασχηματισμό. Για τις εντυπώσεις φυσικά. Ώσπου να ξεθυμάνουν αυτές, κάποιος χρόνος παραμονής της σ` αυτή εξασφαλίζεται. Και αυτό είναι το κύριο που επιδιώκει, την παραμονή της. Κι ενώ πλειοψηφία δεν έχει παρά μόνο κοινοβουλευτική, που απέχει παρασάγγες, 20 ποσοστιαίες μονάδες, από την ψηφική, κρατιέται με κάθε τρόπο στη θέση του «κυβερνάν». Για να επιμένουν βέβαια οι άνθρωποί της να παραμένουν με νύχια και με δόντια στην εξουσία, θα πρέπει κατ` αρχήν να έχουνε ισχυρό λόγο να τους το επιβάλλει και να μπορούν κατά δεύτερο με νομικές αλχημείες να τον εκπληρώνουν, τη μειοψηφία δηλαδή του 30% να την κάνουνε κοινοβουλευτική πλειοψηφία, 151 έδρες. Ας αντιβαίνει αυτό στο Σύνταγμα, που θέλει πηγή κάθε εξουσίας το λαό και στην Κυβέρνηση την πλειοψηφία του. Πάντα υπάρχει τρόπος και στη Δημοκρατία, αν είναι ισχυρή προσωπική ανάγκη, να παραβιάζεται το Σύνταγμα με εκλογικούς νόμους της αλχημείας. Αν είναι βέβαια ανάγκη να επιβληθεί δικτατορία, τότε το Σύνταγμα παραβιάζεται με ερπύστριες.

Στην εκλογική μας τραμπάλα(ανάρτηση 21.04.2012) λέγαμε ότι οι δημοκρατικές μας κυβερνήσεις με ένα ποσοστό 35% των ψήφων μπορούν χάρη σε νομικές αλχημείες να έχουνε κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Τότε δεν ήταν ακόμη ψηφισμένος ο χονδροειδής νόμος του Παυλόπουλου που χαρίζει στο πρώτο κόμμα 50 έδρες, ώστε και κάτω από το 35% να έχει αυτό 151 έδρες. Τώρα που ισχύει μπορεί και με 30% ένα κόμμα ή δύο να σχηματίσουνε κοινοβουλευτική πλειοψηφία και να αποτελέσουν Κυβέρνηση. Κι έτσι έχουμε αυτό το ευρύ χάσμα μεταξύ ψηφικής και κοινοβουλευτικής πλειοψηφίας και στραγγαλισμό βέβαια της αρχής της πλειοψηφίας και της αρχής της δεδηλωμένης, που απαιτεί η Δημοκρατία να ισχύουν.

Έγινε λοιπόν ο ανασχηματισμός για το λόγο που είπαμε και στη βάση φυσικά της πολιτικής εμβέλειας του Πρωθυπουργού, που δεν πάει πέρα από την άκρα δεξιά. Παίρνει τον έναν και τον βάζει στη θέση του άλλου με εσπευσμένη όμως δημόσια δήλωση, μη τυχόν και τον δυσαρεστήσει για πολύ, ότι τον άλλο θα τον ξαναχρησιμοποιήσει από Σεπτέμβρη στη θέση του πρώτου. Υπουργοποιεί και τον ανεξάρτητο πανεπιστημιακό Λομβέρδο. Άρα η εμβέλεια του Πρωθυπουργού δεν είναι τόσο περιορισμένη, όσο έλεγα, θα μου πει κάποιος. Πήρε και άνθρωπο από άλλο φάσμα. Ρευστό, θα του πω εγώ, οπότε σαν ρευστό μπορεί κάποιες φορές να είναι και ταυτόσημο με εκείνο της αμοιβαίας αλλαγής.

Ο πανεπιστημιακός μας δάσκαλος ξεκίνησε την πολιτική του σταδιοδρομία θητεύοντας ως νεολαίος στην Αριστερά. Είδε μεγαλώνοντας ότι η πολιτική στο Πασόκ εξακολουθεί να έχει ψωμί, πήγε στις τάξεις του και αλληλοϋπηρετήθηκαν χρόνια. Όταν τέθηκε θέμα είχε σκοπεύσει να διεκδικήσει και την αρχηγία στο κόμμα, μετάνιωσε όμως και την άφησε στον «ομόκλινό» του ιδεολογικά το φίλο του  Βενιζέλο. Ως Υπουργός πάντως διαφορετικών Υπουργείων αφού υπηρέτησε τα μνημόνια, του `ρθε κάποια στιγμή μια κρίση που τα υπηρετούσε, γιατί έβλεπε ότι σβήνει πολιτικά, και παίρνει δρόμο από το κόμμα. Είχε παύσει εξάλλου να είναι Υπουργός.  Δηλώνει ανεξάρτητος. Μετά αποφασίζει να φτιάξει κόμμα δικό του. Δεν τον ακολουθεί κανείς. Μάζεψε πέντε προσωπικότητες σαν αυτές που νιώθουν αδικημένες και περιφέρονται εδώ κι εκεί μπας και τους δει κανένας πολιτικός γυρολόγος και αναγνωρίσει την αξία τους. Το έφτιαξε.

Αφού είδε πως δεν προχωρούσε – και πώς να προχωρήσει; - πηγαίνει δεν πηγαίνει, πώς να το ξέρουμε τόσο κινητός που είναι; - στην Ελιά που βγήκε από το Πασόκ, αντικαθιστώντας το μάλιστα, για να έχει ξανά ερωτοτροπίες με κόμμα εξουσίας, για να τον δει ο Σαμαράς ότι λιγουρεύεται εξουσία, ο οποίος Σαμαράς έχει και μεγάλη ανάγκη τους ανεξάρτητους βουλευτές, οπότε, ας είναι ρευστός, τον πιάνει ταχυδακτυλουργικά– έχει και τέτοιες ικανότητες ο Πρωθυπουργός μας- και αυτή την ασταθή «αξία» την επανυπουργοποιεί. Τον τοποθέτησε μάλιστα στο Υπουργείο Παιδείας, για να μη λείπουν τα πρότυπα από τις νέες γενιές.

Καταλαβαίνεται γιατί έλεγα στο προηγούμενο κείμενό μου ότι «αν δεν πίστευα στη δημοκρατία ούτε ήμουνα αριστερός, και μου ζητούσατε να επιλέξω ανάμεσα σε Βενιζέλο – παίρνω έναν τυχαίο εκπρόσωπο του διεφθαρμένου πολιτικού μας συστήματος – και τη Χρυσή Αυγή, είστε σίγουροι ότι θα προτιμούσα το Βενιζέλο;». Το Λομβέρδο βάλτε εσείς τώρα, που είναι επίσης άλλος «τυχαίος εκπρόσωπος του διεφθαρμένου πολιτικού μας συστήματος».

Για να κάνει βέβαια ο Πρωθυπουργός τέτοιου είδους επιλογές κατά τον ανασχηματισμό, φαίνεται πως και η ηθική του δε θα έχει πολύ έρμα. Και πώς να το έχει, αφού ο ίδιος την έχει υποσκάψει χρόνια πριν. Ρίχνει την Κυβέρνηση Μητσοτάκη, γιατί δεν ακολουθούσε, λέει, εθνικό δρόμο, και θέλοντας να ανακηρύξει τον εαυτό του εθνοπατέρα, φτιάχνει δικό του κόμμα, από το οποίο του `μεινε μόνο η καδραρισμένη χαρμόσυνη και διθυραμβική δήλωση του Ελύτη, μιας άλλης πνευματικής προσωπικότητας με πολύ βαρύ ηθικό φορτίο! Κατόπιν ο Καραμανλής ο νεότερος τον χρειάζεται, για να ενισχύσει τη θέση του στο κόμμα, αλλά και το κόμμα, και τον παίρνει στη ΝΔ τοποθετώντας τον στη θέση Υπουργού Πολιτισμού, για να διορίσει ο Πρωθυπουργός μας ως Υπουργός τότε μόνο από την εκλογική του περιφέρεια τη Μεσσηνία υπαλλήλους στο Μουσείο της Ακρόπολης, ενώ τελευταία τελευταία ως Πρωθυπουργός πια απολύει την καθηγήτρια που συλλαμβάνει το γιο του να κλέβει σε διαγώνισμα. Και για να γίνει τέλος Πρωθυπουργός, έπρεπε να αναποδογυρίσει τον εαυτό του και από αντιμνημονιακός να δείξει μνημονιακός. Και αυτό έγινε, για να εξασφαλίσει το χρίσμα του Πρωθυπουργού από τους εταίρους μας. 

Αλλά και τι να κάνει ο κακομοίρης; Εγώ τον καταλαβαίνω. Να τα βάλει με τον εαυτό του; Αφού γι` αυτό τον αναποδογύρισε και τοποθετήθηκε Πρωθυπουργός, για να τον προσέχει, και θα τον προσέχει περισσότερο από τη θέση του αυτή, τη στιγμή μάλιστα που τα πολιτικά του πεπραγμένα επισύρουν βαρύτατες ποινικές κυρώσεις κι αν φύγει από αυτή τη θέση, θα επέλθουν. Και αυτό δεν ισχύει μόνο για το πρόσωπό του, αλλά για όλους τους συγκυβερνώντες συνεργούς του. Γι` αυτό και μένουν αγκιστρωμένοι στην εξουσία, ακόμη και αντισυνταγματικά.

Και ο εγγυητής του Συντάγματος τι κάνει; Γιατί δεν επεμβαίνει; Επειδή και αυτός είναι δικός τους. Τον βρήκανε μοναδικό «αδιάφθορο» μέσα στο πλήθος των «διεφθαρμένων» του Πασόκ και τον επιλέξανε. (Οι χαρακτηρισμοί είναι του Καραμανλή που τον επέλεξε). Οπότε: Έχει λόγους η Κυβέρνηση να κλείσει εσπευσμένα και πρόωρα τη Βουλή, γιατί της ήρθε φάκελος που την καίει; Κλείνει τη Βουλή και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας υπογράφει λέγοντας ό, τι του έχουνε πει.

Και ο λαός τι κάνει θα μου πείτε, τι θέση παίρνει απέναντι σε όλα αυτά; Δεν αντιδρά; Αφού χανόμαστε.  

Ε! και λοιπόν; Απαντά ο λαός που ούτε για τη δική του επιβίωση δε δείχνει να νοιάζεται πια. Συντηρείται μόνο από τα κόπρανά του. Όσο θα συντηρείται. Ποια είναι αυτά μη ρωτάτε. Ο λόγος έγινε.

Μια εκτίμηση

ΓΙΑ ΤΑ ΕΚΛΟΓΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Των δημοτικών εκλογών δείχνουν να είναι αποκυήματα σχιζοφρένειας. Άλλα αντ` άλλων. Και κατά δω και κατά κει και προς κάθε αδιανόητη κατεύθυνση πεταμένοι μυριάδες ψήφοι. Χωρίς ισορροπία και λελογισμένη στόχευση. Όπου να `ναι κι ό, τι να `ναι. Της άλογης παρόρμησης καμώματα και παρανοϊκής αντίδρασης φερσίματα. Γιατί;

Είπαμε: Η ελληνική κοινωνία δεν ξέρει τι της συμβαίνει, τι της φταίει, γιατί ενέσκηψε κρίση, γι` αυτό και δεν ξέρει πώς θα βγει από αυτή. Και θα δυστυχεί επί μακρόν ακόμη. Όταν η νόηση λείπει, οι συμφορές έχουν διάρκεια. Δεν είναι ανθρώπινος οργανισμός η κοινωνία, που η πάθησή του μπορεί ενδεχομένως να ιαθεί άμεσα. Οι παθήσεις μιας κοινωνίας, ακόμα και εκείνες που δε θέλουν πολύ χρόνο να εμφανιστούν, θέλουν πολύ χρόνο όμως, δεκαετίες και αιώνες, για να θεραπευθούν. Κι έτσι σέρνει την παθολογία της η άφρωνα κοινωνία μας σε βάθος χρόνου.

Δεν είχε η Χρυσή Αυγή, λένε οι περισπούδαστοι αναλυτές, ούτε 0,0…%. Πότε φούντωσε;

Τόσοι φασισμοί όμως που πέρασαν πάνω από το κορμί της κοινωνίας μας δεν άφησαν ιδεολογικά ίχνη ούτε είχανε πρόσφορο ιδεολογικό έδαφος, για να πατήσουν; Η τελευταία δικτατορία δεν είχε ένα 30% λαϊκό έτρεισμα; Ή πολίτες αυτής της χώρας, που δεν πιστεύουν στη δημοκρατία, δεν ανέρχονται σ` αυτό το ποσοστό; Ξεχνάμε ότι οι νέοι της μεταπολίτευσης σε έρευνες που γίνανε πάνω από το 50% δεν προκρίνανε τη δημοκρατία έναντι της δικτατορίας ή τους ήταν αδιάφορο αν ισχύει το ένα ή το άλλο πολίτευμα; Εν δυνάμει η Χρυσή Αυγή ήτανε πάντα γιγαντωμένη στη χώρα μας.

Και να λάβουμε υπόψη μας ότι εκεί που πάτησε ιδεολογικά η τελευταία δικτατορία ήτανε η φαυλοκρατία, επινοημένη προσχηματικά για την αυτοαιτιολόγησή της. Σήμερα που η δημοκρατία μας «χάρισε» τόση διαφθορά δε δίνει όχι προσχηματικά αλλά πραγματικά μια πρώτης τάξεως ιδεολογική τροφή στους χρυσαυγίτες;. Κι εγώ, αν δεν πίστευα στη δημοκρατία ούτε ήμουνα αριστερός, και μου ζητούσατε να επιλέξω ανάμεσα σε Βενιζέλο – παίρνω έναν τυχαίο εκπρόσωπο του διεφθαρμένου πολιτικού μας συστήματος – και τη Χρυσή Αυγή, είστε σίγουροι ότι θα προτιμούσα το Βενιζέλο; Και μόνη η εμμονή των διεφθαρμένων να μας ξεδιαφθείρουν, χωρίς εμείς να τους θέλουμε και δείχνοντας με χίλιους δυο τρόπους ακόμη και με φτυσίματα την απέχθειά μας προς αυτούς, αλλά και ο πρωτεϊσμός τους δε μας κάνουν να τους αποστρεφόμαστε;

Όλοι μας είμαστε υπεύθυνοι για το φαινόμενο της Χρυσής Αυγής, μα πρωταρχικά και κυρίως υπεύθυνοι είναι οι μόνιμοι κυβερνήτες μας που χύνουν κροκοδείλια δάκρυα για την άνοδό της και που τάχα καταγγέλλοντάς την αυξάνουν τα ποσοστά της. Εξάλλου ιδεολογικό τους παιδί είναι ή και ιδεολογική τους μήτρα. Δεν έχουν χρέος να συμβάλλουν στη δυνάμωσή της;

Αντίθετα των ευρωεκλογών τα αποτελέσματα έχουν ισορροπία και λογικότητα. Δείχνουν χωρίς πολλή ενάργεια ότι έστω και δειλά η κοινωνία μας πάει να βρει το δρόμο της εξόδου από την κρίση. Η πτώση των συγκυβερνητικών σχημάτων και η υπεροχή του ΣΥΡΙΖΑ κατά 4 περίπου μονάδες αποτελούν κάποιες ενδείξεις ότι αρχίζει να πορεύεται προς τη σωστή κατεύθυνση. Δε θέλω να πω ότι ο ΣΥΡΙΖΑ θα λύσει ως δια μαγείας τα μεγάλα προβλήματα που θα ανακύψουν. Αλλά ότι η κοινωνία μας δείχνει πως θέλει να πάρει την ευθύνη της αυτοανασυγκρότησής της και βλέπει ότι είναι προτιμότερο να ζήσει δυστυχία χωρίς χρέος παρά δυστυχία και χρέος μαζί. Ας μου επιτραπεί εδώ μια φιλολογική παρέμβαση: Ποιος ανελλήνιστος πρωτοέκανε χρήση του όρου «βιώσιμο χρέος», που σημαίνει χρέος που ζει και που δεν πεθαίνει, ενώ ήθελε να πει αντιμετωπίσιμο ή διαχειρίσιμο; Εκτός αν το είπε, για να επιβεβαιώσει συνειδητά τον κανόνα ότι η λανθάνουσα γλώσσα λέει την αλήθεια. Γιατί πράγματι αυτό το χρέος είναι βιώσιμο, δηλαδή αθάνατο.

Για την ΕΕ όμως τα αποτελέσματα των ευρωεκλογών είναι ανησυχητικότατα. Δείχνουν ότι το εγχείρημά της να ενωθεί αμβλύνοντας τους εθνικισμούς ακυρώθηκε, καθώς τα εθνικιστικά κόμματα και προπάντων της πρωτοποριακής για τη συνένωσή μας Γαλλίας, αυξήσανε πολύ τη δύναμή τους και μια τέτοια αύξηση δεν προμηνύει παρά μονάχα τάσεις αυτοδιάλυσής της και επιστροφής σε εθνικιστικούς λαβυρίνθους.              

ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΤΙΚΑ Β

1. Κομματικά απομεινάρια της αυτοδιοίκησης ζητάνε ψήφο.

Πρέπει να τον έχουνε;

Πρώτη φορά κατ` αρχήν βλέπω κόμμα να εξαφανίζεται με τόσο αφανή τρόπο. Ούτε μια δήλωση αναγγελίας του θανάτου του, ούτε ένας μικρός επικήδειος, μια λέξη έστω «τετέλεσται», ώστε να λάβει χώρα και λίγη νεκρώσιμη ακολουθία, η συνόδευσή του τέλος πάντων στην τελευταία του κατοικία. Τι ήτανε το Πασόκ, θυμάστε; Τι Κάρμενα Μπουράνα και ιαχές θριάμβου και λαμπεροί ήλιοι ανατέλλοντες! Πώς, πού και πότε έδυσε κανείς μας δεν κατάλαβε! Ούτε ένα ίχνος από το δύσιμό του δεν είδαμε. Δε χρειάστηκε ούτε ανακύκλωση ούτε μετενσάρκωση, άυλο καθώς ήτανε. Τι σαρδονική που είναι η Ιστορία! Μερικές φορές τελειώνει τον καθένα όπως του αξίζει.

Και το ανθρώπινο υλικό του τι θ` απογίνει; Εκείνο πνέμα ήτανε και ως πνέμα εξέπνευσε κι έφυγε από τον κόσμο, εχάθει. Οι άνθρωποί του όμως, ηγέτες, στελέχη, οπαδοί, ψηφοφόροι, ων ουκ εστιν αριθμός, που έχουνε σάρκινη ύπαρξη και δεν εξαϋλώνεται, ώστε να μην είναι ορατή, πού θα πάνε να κρυφτούνε, για να μη φαίνονται και τους φτύνουνε οι καιροί, πώς θα καταστήσουνε τον εαυτό τους αόρατο, πέστε μου;

Όμως η σάρκινή τους ύπαρξη έχει και άλλες αδυναμίες εκτός της «ορατότητάς» της(στην παθητική του έννοια ο όρος). Καλά κάνουν οι κήρυκες του ιδεαλισμού και οι θρησκείες μας και την κατακεραυνώνουνε ως σίχαμα. Έχει τις απαιτήσεις της, θέλει να εξακολουθεί να ζει και μετά τη σήψη της κι εξακολουθεί ν`αποζητάει τρόπους αυτοσυντήρησης.

Δεν είναι θράσος ούτε αναίδεια. Συνηθισμένος τρόπος επιβίωσης και μάλιστα δοκιμασμένος στη χώρα μας. Αν εξαιρέσουμε τον Τζοχατζόπουλο, ποιος άλλος πλήρωσε για προσωπικά του ή του Πασόκ ανομήματα. Ούτε καν οι ηγέτες του που μαζί με αφοσιωμένους τους επίσης δεν καταλάβαμε πότε και πώς πήδηξαν να πιαστούνε σε Ελιά ή πέσανε «αυτοναυαγοί» σε Ποτάμι, για να τους νομίσουμε ναυαγούς και να πέσουμε ναυαγοσώστες να τους σώσουμε. Δε συζητώ για τα χρέη που αφήνουνε, γιατί το θέμα δεν είναι οικονομικό αλλά ηθικό και όποιος τα ηθικά θέματα τα υποβιβάζει σε οικονομικά, όπως σύνολο το καπιταλιστικό μόρφωμα με τους στυλοβάτες του, είναι γιατί θέλει η σήψη να `ναι ο κυβερνήτης στη ζωή μας.

Δεν είναι εξάλλου η πρώτη φορά στην ιστορία της χώρας μας που ένοχοι πολιτικοί ακόμα και για αξιόποινες πράξεις εθνικών διαστάσεων όχι μόνο δεν τιμωρούνται, αλλά βγαίνουν και πλουσιοπάροχα κερδισμένοι. Τα οικονομικά τζάκια ως και τα πολιτικά στον τόπο μας πώς δημιουργήθηκαν; Ως επί το πλείστον με «μαυραγοριτισμό». Κανένας, που άσκησε άνομη εξουσία ή συναλλάχθηκε μαζί της, δε βγήκε χαμένος. Εξασφαλισμένα έχει και τα δισέγγονά του.

Τούτοι δω όμως οι δικοί μας, που ήταν σ` εκείνο το εξαϋλωμένο που χάθηκε, είναι καλά παιδιά, μου λένε οι συνδημότες μου. Δεν αντιλέγω. Απλώς βρέθηκαν εκεί. Και ποιος δεν ήταν! Η μισή κοινωνία που διψούσε όραμα. Ναι αλλά, λένε οι ενστάσεις μου, ήτανε εκεί και κατά την πορεία προς τη σήψη. Και μετά από αυτή. Κι έτσι γίνανε τα πράγματα, όπως γίνανε. Επαιτεία κατόπιν, «ανταποκρίσεις», υποκύψεις, υποτέλεια, δυστυχία. Από καλά παιδιά γίνανε όλα αυτά, από φίλους, συγγενείς, εξυπηρετικούς ομοϊδεάτες μας που κάμνανε τα χατίρια μας, περνώντας τα μνημόνια από πάνω μας. Ακόμα κι αν δεχθώ ότι προσωπική ωφέλεια δεν είχανε, δεν είχανε ούτε συνευθύνη γι` αυτά που πράττανε, για να πράττονται όσα διαπράχθηκαν; Πώς είναι δυνατόν; Στυλοβάτες υπήρξανε, θέλανε δε θέλανε, καταστροφικών καταστάσεων, τοπικών και ευρύτερων. Η ΕΕ, αν είμαστε ευρωπαϊστές, τείνει να γίνει φάντασμα με τον κεφαλαιοκρατικό της γερμανικό ηγεμονισμό και την υποβάσταξή του που του έγινε. Η Ελλάδα φθίνει, όπως και άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Μύριοι άνθρωποι πέσανε σε δυστυχία. Και δεν υπάρχει συνευθύνη;

Κι αν συναισθάνονται τη συνευθύνη τους, αφού και οι ίδιοι λένε δεν έπρεπε να γίνουν αυτά, πώς συνεχίζουν να συμμπράττουν στα ίδια πράγματα με τους ίδιους φυσικούς και ηθικούς συναυτουργούς τους; Αν πράγματι είναι καλά παιδιά, δεν έπρεπε η «καλοσύνη» τους να τους ανακόψει τη δράση της συνευθύνης;

Αφηρημένα, καλά παιδιά δεν υπάρχουν. Είναι καλά, γιατί κάνανε αυτό, κάνανε εκείνο και γιατί δεν κάνανε αυτό, δεν κάνανε εκείνο. Ετούτα όμως τα δικά μας καλά παιδιά δεν κάνανε αυτό, δεν κάνανε εκείνο, ενώ κάνανε αυτό και κάνανε κι εκείνο. Από τέτοια καλά παιδιά μπήκε σε σκότος η ζωή μας.

Κι ενώ είναι μετέωροι, αφού το κόμμα τους «έφυγε», σαν εναπομείναντα σωματίδια αιωρούνται τώρα στο πολιτικό μας στερέωμα, ζητώντας ψήφο. Και μου λέτε δεν έχουνε ευθύνη. «Είχε ορμή το ποτάμι τότε, μπορεί κι από το βούρκο του, και ρίχτηκαν μέσα, μου λέτε. Τώρα που δεν υπάρχει το ποτάμι και είναι σαν εγκαταλειμμένα κουφάρια στην κοίτη του -  ούτε καν ξεβρασμένα δεν είναι - τι να κάνουνε; Να ομολογήσουν πως είναι κουφάρια και να μείνουνε κουφάρια; Έχουνε και τα καλά παιδιά ένστικτο αυτοσυντήρησης και δεξιότητες λάθροεπιβίωσης. Να μην τα χρησιμοποιήσουν;». Αυτά μου λέτε.

Και τους βλέπω τώρα ξεπλυμένους καλά καλά σαν να μην ήταν ποτέ στο «βουρκωμένο» ποτάμι, να αιωρούνται στο πολιτικό μας στερέωμα και βγαίνοντας στην προεκλογική γύρα σαν πεντακάθαροι να μου ζητάνε  ψήφο. Τι θα κάνω;

Θέλω να σας αγαπήσω και να σας ψηφίσω, θα τους πω. Δεν μπορώ. Συγχωρέστε με γι` αυτή μου την ανημποριά. Το κακό που συντελέσατε είναι μεγάλο. Οι καταστάσεις που δημιουργήσατε σκληρές. Απαιτούν ανελέητη αντιπαραταχτική στάση κι επιτάσσουν σκληρές πολιτικές απορρίψεις. Αν στα τραγούδια μας λέμε αυτά*, δεν μπορούμε στη ζωή μας να λέμε κάτι άλλο. Η ταξική διαπάλη είναι αδυσώπητη.

Αγαπητοί φίλοι που με διαβάζετε, συμπαθάτε με για τη χολή μου. Βλέπετε τι συμβαίνει γύρω μας. 

* Το τραγούδι είναι:

Σαν θέλεις να με δεις, στον Τρίλοφο να `ρθεις

Σαν θέλεις να με δεις                                          

Στον Τρίλοφο να ρθεις                                       

Μεράδια ο οικισμός να το θυμάσαι                    

                                                                           

Εδώ με θυμιατό                                                  

Ξορκίζω τ` άδικο                                                

Μην έρθει και σε βρει, καθώς κοιμάσαι            

                                                                           

Ποιος λόγος ν` αγρυπνάς,                                   

Αφού πια δεν πεινάς,                                          

Και σαν πουλί πετάξ` η ξεγνοιασιά σου           

                                                                            

Πάλευες μια ζωή                                                

Μα κι έσκυψες πολύ                                          

Να φτάσει ως εδώ κι η αφεντιά σου                    

                                                                            

Σαν θέλεις να με δεις                                          

Στο σπίτι μου να ρθεις                                        

Σε πέτρα καθιστός καφέ θα πίνω

Σ` ένα κομμάτι γη

Με κλείσαν οι καιροί

Της μοναξιάς σκιά εγώ να γίνω

Κι ούτε για τις φωτιές

Δε θέλω να μου λες

Που βάζαμε μαζί στην Ιστορία

Χαμένες κι φωτιές

Κι ανθρώπων αγκαλιές

Βρωμούν τα χνώτα τους αδηφαγία

Γι` αυτό θε να με βρεις

Σαν θέλεις να με δεις

Στον κήπο, στην αυλή θα κόβω χόρτα

Εδώ στη μοναξιά

Και μες τη λησμονιά

Δρασκέλισα κι εγώ του ύπνου πόρτα

Μα ύπνος κι άδικο                                                                                  

σ` αθόρυβο αργαλειό

υφαίναν τη θηλιά για

το λαιμό μας                  

Κι εσύ ξαναρωτάς                                                                                                                   

πώς γίναν μονομιάς

μυριάδες οι θηλιές για

το χαμό μας

Σαν θέλεις να με δεις,

Μα κάλλιο να μη ρθεις

2. Μια πρόταση αυτοδιοικητική

Ή πρόταση για του χρόνου το υπερπέραν. Αφορά τον Τρίλοφο, αλλά αναλογικά μπορεί να έχει εφαρμογή και σε άλλα διαμερίσματα του Δήμου μας.

Τον παραδοσιακό οικισμό του Τριλόφου διασχίζουν δύο ρέματα, που έχουν την ένωσή τους υπόγεια, θα λέγαμε, στο κέντρο του «χωριού», όπου τώρα είναι στημένα το πρώην Δημαρχείο, το ΚΑΠΗ και μια Παιδική Χαρά στη συνέχεια. Αμέσως μετά το τέλος της Παιδικής Χαράς (και του οικισμού) η περιοχή γίνεται άβατη, καθώς τα δύο ρέματα, ενωμένα πλέον, ανατρέπουν απότομα την ομαλή μορφολογία του εδάφους δημιουργώντας βαθιά χαράδρα με απόκρημνες όχθες. Εκεί στην αρχή του απόκρημνου ανάγλυφου υπάρχει ένας καταρράχτης, όχι μεγάλων διαστάσεων, ο οποίος λόγω της υφής του αλλά και της θέσης του, παρουσιάζει, πιστεύω, μεγάλο αισθητικό ενδιαφέρον. Όταν πηγαίναμε με το σχολείο περιπάτους στον Άγιο Παντελεήμονα, απ` όπου είναι περίπου δυνατή η πρόσβαση, τον επισκεπτόμασταν με κάποια παιδιά. Τον σχηματίζει μια πέτρα όχι μικρής έκτασης, που καλύπτει όλο το πλάτος του ρέματος.  Γλύφοντάς την το νερό στο διάβα του άπειρου χρόνου, την «καμπύλωσε» διπλά και όμορφα, και στις δυο ακμές της, πάνω και κάτω, αλλά και σε όλο της το μήκος, φκιάχνοντας μια αρμονική εσοχική καμπύλη. Η θέση δε αυτή, του καταρράχτη, είναι στο κέντρο ενός τεράστιου φυσικού αμφιθεατρικού χώρου, ιδιαίτερα απόκρημνου, που απολήγει στη συμβολή του ρέματος του Τριλόφου με του Πλαγιαρίου. Μετά τα δύο ρέματα ενωμένα και αυτά παίρνουν το δρόμο τους για το Μηδέν.

Τέτοια ρέματα υπάρχουν στην ευρύτερη περιοχή πολλά και σε όλη την επικράτεια του Δήμου Θέρμης, θα `λεγα. Και ενώ το υψόμετρο των λόφων, όπου «κάθισαν» οι οικισμοί μας, είναι χαμηλό, τα ρέματα είναι αρκετά μεγάλα και απόκρημνα, συνθέτουν σχεδόν ένα τοπίο άγριας φύσης και θα μπορούσαμε να τα ονομάσουμε ακόμη και φαράγγια, μικρά αν θέλετε. Άρα πρέπει να προστατευθούν πρωταρχικά. Καμιά οικιστική παρέμβαση δεν πρέπει να γίνεται πάνω και δίπλα από αυτά. Μπορούν επίσης κατά δεύτερη προτεραιότητα να αξιοποιηθούν.

Η πρότασή μου για το ρέμα με τον καταρράχτη έχει τρία επίπεδα:

1. Όλο το τοπίο και ο καταρράχτης «να αναδειχθούν», όπως λέμε στη γλώσσα της πολιτικής προπαγάνδας, με τη δημιουργία προσβάσεων

2. Αυτό το τεράστιο φυσικό αμφιθέατρο, που περιβάλλει τον καταρράχτη και που είναι ιδιαίτερα ανώμαλο, να διαμορφωθεί έτσι ώστε να γίνει πραγματικό υπαίθριο αμφιθέατρο, όπου το καλοκαίρι θα λαμβάνουν χώρα διάφορες εκδηλώσεις

3. Να φκιαχτεί πέτρινο μονοπάτι καθόλο το μήκος του ρέματος από τον Τρίλοφο και το Πλαγιάρι ως το Μηδέν, για να περπατάει ο κόσμος. Αν ως τώρα φκιάχναμε αυτοκινητόδρομους για να ενώσουμε τα χωριά μας και να επικοινωνούμε, η πείρα έδειξε ότι το απομονωτήριο του σημερινού ανθρώπου είναι το αυτοκίνητο. Πρέπει, όταν μπορούμε, να βγούμε από αυτό και να περπατάμε στους δρόμους μέσα και έξω από τους οικισμούς μας, όχι μόνο για να ερχόμαστε σε επαφή με τους συνανθρώπους μας, αλλά και για την ίδια μας την υγεία τη σωματική αλλά και πολύ περισσότερο την ψυχική.

Είπαμε η ζωή μας θέλει ονειροπόληση.

ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΤΙΚΑ

Έχει αλλάξει κάτι;

Επειδή φαινομενικά δεν έχει αλλάξει τίποτα ανάμεσα στις προηγούμενες δημοτικές εκλογές και στις τωρινές, αναδημοσιεύω κείμενό* μου εκείνων των εκλογών. Τίτλος του:

ΩΣ ΠΟΤΕ…;

«Ως πότε, συνδημότες, θα υπομένουμε την εκμηδένιση της δυνατότητάς μας στη ζωή;

Ως πότε θα μένουμε αδιάφοροι απέναντι στην κατάργηση ζωτικών μας δικαιωμάτων;

Ως πότε θ` αναμένουμε ουρανοκατέβατη την αλλαγή της τύχης μας;

Ως πότε θα περιμένουμε να εξελιχθεί το κακό σε καλό από μόνο του και ως πότε θα ξεχνάμε ότι το κακό, αν δεν το αντιπαλεύεις, γεννάει το χειρότερο κι ότι το κακό ή το χειρότερό του μόνα τους δε φεύγουνε;

Είχαμε τον «Καποδίστρια» που συνιστούσε όχι αποκέντρωση αλλά συγκεντρωτισμό της αυτοδιοικητικής εξουσίας. Τώρα  μας ήρθε ο «Καλλικράτης» που ολοκληρώνει το συγκεντρωτικό της χαρακτήρα. Η αυτοδιοικητική εξουσία γίνεται πλέον απροσπέλαστη στους δημότες, καθώς ελαχιστοποιούνται οι δυνατότηες  πρόσβασής τους σ` αυτήν. Και αυτό σημαίνει απομάκρυνση από τη Δημοκρατία και αδυναμία ελέγχου των δημοτικών αρχόντων. Και μόνο το γεγονός ότι ο «Καλλικράτης» θεσπίστηκε για την περιστολή εξόδων στη λειτουργία της Αυτοδιοίκησης, δείχνει πόσο οι εμπνευστές του εκτιμούν τη Δημοκρατία, που την έχουν υποταγμένη στη σκοπιμότητα εξεύρεσης χρημάτων και την περιστέλλουν, για να μην τους είναι οικονομικό βάρος.

Επειδή όμως και το κράτος «αποδείχθηκε» δαπανηρό, το ακρωτηριάσανε και αυτό όχι μόνο στην κοινωνική του εκδοχή αλλά και στη γενική του υπόσταση, για να μην είναι κυρίαρχη η θεσμοποιημένη και εγγυημένη έκφραση της συλλογικής βούλησης, αλλά η ατομική βούληση των λίγων ισχυρών, να μην προστατεύεται υπεύθυνα και αποτελεσματικά το περιβάλλον, τα δικαιώματα των πολιτών, η εργασία, η υγεία, το νερό, η περίθαλψη, η παιδεία, η ενημέρωση, η πολιτιστική παράδοση. Όλα να είναι έρμαια εμπορίας στα χέρια των ιδιωτών. Αυτό όμως σημαίνει επίσης ανυπαρξία δημοκρατίας, από τη στιγμή που η συλλογική βούληση αντικαθίσταται από τη βούληση των λίγων, την ανεξέλεγκτη και ακόρεστη σε βουλιμία.

Το ίδιο βλέπουμε να ισχύει και σε επίπεδο ΕΕ αλλά και σε παγκόσμιο. «Πέντε» κερδοσκόποι του πλανήτη κρατάνε στα χέρια τους τις τύχες όλου του πληθυσμού της γης. Οι κυβερνήσεις των χωρών είναι και αυτές υποχείριά τους. Η εθνική κυριαρχία τόσο η δική μας όσο και των άλλων χωρών της ΕΕ είναι στην πραγματικότητα εκχωρημένη όχι στην ΕΕ αλλά μέσω αυτής στις διεθνείς αγορές. Κι ενώ τα «δημοκρατικά» μας Συντάγματα ορίζουν ότι κάθε εξουσία πηγάζει από το λαό, βλέπουμε –  και ομολογείται χωρίς καμιά ντροπή από όλους τους ευρωπαίους ηγέτες η αυτοκατάργησή τους - ότι εξωεθνικοί και εξωκοινοτικοί, εξωθεσμικοί πάντως, παράγοντες, όπως είναι οι διεθνείς οίκοι αξιολόγησης και αγορές, καθορίζουν την πολιτική των Κυβερνήσεων της Ευρώπης. Υπ` αυτή την έννοια υπάρχει όχι μόνο θέμα εθνικής κυριαρχίας αλλά και δημοκρατίας και αυτονομίας και λαϊκής κυριαρχίας, το οποίο δεν ανέκυψε με την υπαγωγή μας στην «Τρόικα», όπως ψευδολογώντας διατείνεται η Κυβέρνησή μας, αλλά προϋπήρχε. Με την ένταξή μας στην ΕΕ εκχωρήσαμε πράγματι την εθνική μας κυριαρχία, όπως και οι άλλες χώρες που τη συναποτελούν, και την εκχωρήσαμε, για να αντιμετωπίζουμε από κοινού τα προβλήματά μας, όχι όμως για να αποτελούμε το μεγάλο μαντρί των κερδοσκόπων και τα εγκλωβισμένα θηράματά τους. Αν η ΕΕ κατάντησε τιμάριό τους, αυτό ούτε με τις ιδρυτικές της αρχές είναι σύμφωνο ούτε με τα δικά μας όνειρα, να συγκροτούμε ευρύτερες κοινότητες και να αποτελέσουμε κάποτε μια κοινότητα όλοι οι άνθρωποι της γης.

Και όμως! Όλα είναι αντιστραμμένα. Στη χώρα μας την επιβολή αυτής της αντιστροφής θέλησε η Ιστορία να τη φέρει σε πέρας Κυβέρνηση Πασόκ, ώστε να τιμωρηθεί με εξευτελισμό για όλο τον πρότερο ανέντιμό του βίο. Επειδή τα παραδοσιακά πολιτικά στηρίγματα του συστήματος αδυνατούσαν να το διασώσουν, χρησιμοποιήθηκε ο εφεδρικός τροχός, που τυλιγμένος με σοσιαλιστικό περικάλυμμα δεν κινούσε την υποψία ότι ήταν η «ρεζέρβα» του συστήματος. Η Κυβέρνηση αυτή λοιπόν δεν είναι πια ούτε δούρειος ίππος ούτε κουκουλοφόροι δεξιοί που τους ονόμασα κάποτε, αλλά η ίδια η δεξιά χωρίς μεταμφιέσεις και αποκρύψεις προσώπου. Η πιο αυθεντική εκδοχή της και η πιο αξιόπιστη στήριξη της παγκόσμιας οικονομικής ολιγαρχίας. Γι` αυτό και δεν έχουμε καμιά σχέση μαζί της παρά μόνο τη σχέση της αντιπαλότητας, τη σχέση της ταξικής μας αντίθεσης, τη σχέση που επιβάλλει η συλλογική μας επιβίωση.

Χρέος λοιπόν όλων μας να αντιταχθούμε στους υποδουλωτές μας, ντόπιους και ξένους, να διαλαλήσουμε, με την ψήφο μας στις δημοτικές εκλογές του Νοεμβρίου, την αποκήρυξή τους, την άρνηση του εξανδραποδισμού μας, την αποτίναξη όχι μόνο του ζυγού της δουλείας μας αλλά και του πλέγματος της ψευδολογίας που χρησιμοποιήθηκε, για να καταστεί δυνατή η υποδούλωσή μας και να σκοτεινιάσει ο ορίζοντας της ζωής μας».

   Επειδή επίσης και από το τέλος του 12 που γράφτηκε το παρακάτω κείμενο θαρρεί κανείς πως τα πράγματα μείνανε ανάλλαχτα, το δημοσιεύω. Είναι ένα σχόλιο για αγωγή που έκανε ο Δήμαρχός μας σε μέλος αντιπολιτευόμενης παράταξης. Δε δημοσιεύτηκε τότε, όταν γράφτηκε, για να διευκολυνθεί η αναζήτηση δρόμων που θα απέκλειαν τις δικαστικές περιπέτειες. Τίτλος της:

        ΑΝΕΞΗΓΗΤΑ ΚΑΜΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΔΗΜΑΡΧΟΥ ΜΑΣ

«Καθόλου πρωτότυπο τρόπο δε βρήκε ο Δήμαρχος Θέρμης Θ. Παπαδόπουλος στη διάθεσή του να αντιμετωπίσει πολιτικό του αντίπαλο, τον Τάσο Αναστόπουλο,  μέλος αντιπολιτευόμενης δημοτικής παράταξης, και να τον «εξουδετερώσει». Του «τραβάει» μια αγωγή για συκοφαντική δυσφήμιση και απαιτεί την ανάλογη αποζημίωση, επειδή ο αντίπαλός του, απευθυνόμενος ηλεκτρονικά σε κλειστή ομάδα της παράταξής του, επέκρινε την παράταξη του Δημάρχου εξαιτίας μιας γιατί όχι επονείδιστης πολιτικής πράξης  του Αντιδήμαρχου της κ. Τσολάκη, ο οποίος ως μέλος της Περιφερειακής Επιτροπής απέρριψε την πρόταση του Δημοτικού Συμβουλίου του Δήμου Θεσσαλονίκης να μετονομαστεί η οδός Περικλέους Βιζουκίδη σε οδό «Αγωνιστών του Πανεπιστημίου». Ο καθηγητής ως γνωστόν Βιζουκίδης, όταν το 1941 υποδέχθηκε τους γερμανούς κατάκτητές, δήλωσε: «Τώρα θα έρθουν καλύτερα χρόνια για την Ελλάδα».

Όμως μια τέτοια αντίδραση  του Δημάρχου μας, ν` ασκήσει δίωξη, εκτός από κοινότοπη είναι και τελείως ανεξήγητη. Δε σχετίζεται μάλλον, απ` όσο ξέρω, ούτε με τον πολιτικό του βίο. Επί σειρά τετραετιών ασκεί καθήκοντα Δημάρχου και  δεν ακούστηκε να προβαίνει σε τέτοιες ενέργειες. Αν κρίνουμε δε και γενικότερα το έργο του με μέτρα κοινά, μπορεί να εκληφθεί ως πετυχημένο. Ξέρουμε βέβαια ότι βρήκε τη Δημαρχία «στο πιάτο», καθώς ο προκάτοχός του, της ίδιας κυρίαρχης πολιτικά παράταξης Πασόκ, διεκδίκησε αξίωμα Νομάρχη. Αλλά και κατά την πολυετή του θητεία δεν έδειξε ότι του λείπει η διάθεση για δράση κι ενώ το κόμμα του, το Πασόκ, συντηρούνταν ρουφώντας τη διαφθορά του, εκείνος φάνηκε να μην υφίσταται φθορά. Έτσι στις τελευταίες δημοτικές εκλογές πέτυχε να πάρει με την πρώτη το υψηλό ποσοστό του 65% σχεδόν. Ακόμα και τώρα δε θα `λεγε κανείς ότι πιστεύει πως βρίσκεται σε καταποντισμό, για να ταράζεται η φρόνησή του και να ενεργεί απεγνωσμένα. Πώς προέκυψε λοιπόν η διάθεση άσκησης αγωγής; Άγνωστο

Γιατί, αν ήθελε να προστατεύσει τον εαυτό του από τη συκοφαντία, δε θα την έκαμνε με την αγωγή που υπέβαλε βούκινο. Ο «εναγόμενός» του σε πέντε δέκα ανθρώπους απευθύνθηκε, «δημοσιοποιώντας» την επίκρισή του. Ο ίδιος όμως το γνωστοποίησε σε όλο το πανελλήνιο και πιο πέρα. Μόνος του λοιπόν δυσφήμισε τον εαυτό του σε τόση έκταση. Αυτός ο τρόπος αντίδρασης σε κριτική πολιτικού αντιπάλου, η υποβολή αγωγής, ενέχει απεριόριστη έκταση δημοσιοποίησης, άρα και απεριόριστη έκταση δυσφήμισης. Ποιος, ακόμα και κακοπροαίρετος απέναντι στις πολιτικές ιδέες του Αναστόπουλου, θα έβλεπε με καλό μάτι μια τέτοια δίωξη; Και δεν είναι μόνο ότι αυτοδυσφημίζεται τα μάλα ο Δήμαρχός μας, αλλά διαφημίζει και τον διωκόμενό του, ας μην είναι στις προθέσεις του, γενναιόδωρα μάλιστα.

Άραγε για την αυτοδυσφήμισή του, που της έδωσε τόση έκταση, θα απαιτήσει αποζημίωση από τον εαυτό του και πόση; Για να δούμε αν θα είναι αναλογική.

Γενικά πάντως φαίνεται ότι οι κατά καιρούς πολιτικοί και δημοτικοί μας άρχοντες, εκτός των χαρισμάτων τους, της εύνοιας των συγκυριών, των δεξιοτήτων να ανέρχονται μπορεί να έχουνε και μωρία.

Ας είναι όμως  καλά ο Δήμαρχός μας μαζί με τα υποστυλώματά του, για να στηρίζουνε γερά καταστάσεις σάπιες και να μένουνε με την εντύπωση ότι τους ίδιους δεν τους σαπίζουν. Και να σε διώκουνε, όταν τους το λες.

Έχουνε χάρη που ζούμε σε δύσμορφες εποχές και η δική τους ομοιότητα με αυτές τους ανακηρύσσει επικεφαλής και ρυθμιστές των τυχών μας. Όμως αργά ή γρήγορα οι καιροί αλλάζουν και γίνονται έμορφοι. Τότε θα δούμε πού θα βρούνε τρύπα να κρυφτούνε, για να αποκρύψουνε τη «δυσμορφία» τους που δεν εξαφανίζεται με τίποτα».

          Φαίνεται πράγματι από τότε που γράφτηκαν τα δύο κείμενα μέχρι σήμερα να μην έχει αλλάξει τίποτα. Είναι όμως έτσι; Μήπως αυτή τη στιγμή που μιλάμε τα πράγματα είναι ριζικά αλλαγμένα; Και ιδού οι οιωνοί: Οι χειριστές της δημοτικής μας εξουσίας επί τετραετίες φορούσανε καμαρωτοί την πράσινη στολή και χάρη σ` αυτή ξαναγινότανε δημοτική αρχή. Είχε παντοδυναμία το κόμμα τους. Τώρα όμως, ντυμένοι άλλη στολή, εκλιπαρούν για συγχώνευση και σύμπραξη των δύο επί χρόνια αντίπαλων δημοτικών παρατάξεων. Ζητάνε να γίνουμε ένα. «Φίδι, πίθηκος κι αετός με το δείπνο το μεγάλο να τελειώσουμε τον μπάλο»**. Δεν έχουμε δυσμορφία μας λένε. Ούτε κάποια σχέση με Πασόκ έχουμε ή είχαμε ποτέ. Ασκητές του έργου της εξουσίας υπήρξαμε και το ασκήσαμε προς όφελος της τοπικής μας κοινωνίας. Φτάνουνε δε στο σημείο να προσδίδουνε ως και αντιμνημονιακότητα στον εαυτό τους.

          Άρα, για να τρέχουνε κάπου να κρυφτούν, έμορφοι καιροί φαίνεται προβάλλουν στον ορίζοντα. Τα τελευταία υποστυλώματα της σήψης μας το δείχνουν εκδηλώνοντας το νιώσιμο της κατάρρευσής τους. Τα αυτοδιοικητικά προπύργια του Πασόκ σε πανικό φυγής και μεταστροφής. Δε λέω, είναι και η μεταστροφή ένας πετυχημένος τρόπος επιδίωξης παραμονής στην εξουσία και, όπως το κεφάλαιο δεν έχει, λένε, πατρίδα και θρησκεία, έτσι κι ετούτοι εδώ δεν έχουνε κόμμα και ιδεολογία. Είναι ό, τι τους ζητήσεις. Κι ενώ μακροχρόνια και πολλαπλά εξειδικευμένοι, στην κτήση, στη νομή και στη διατήρηση, χειρίζονται την εξουσία, μόλα ταύτα αρχίσανε να βλέπουν το φάσμα της «ανεργίας» τους.

          Κι εμείς, που αγωνιζόμασταν για τους έμορφους καιρούς και αυτοί δεν ερχότανε, τώρα που τους βλέπουμε στον ορίζοντα να προβάλλουν, πήραμε την απόφαση ή να κάνουμε πράξη την κραυγή αγανάκτησης ενός άλλου έστω μεταστραμμένου «Κάτω η διαλεκτική των τεχνικών της εξουσίας»** ή να πάμε στα σπίτια μας. Γι` αυτό και ψηφίσαμε την αυτόνομη κάθοδο του ΣΥΡΙΖΑ στις τωρινές δημοτικές εκλογές του Δήμου Θέρμης.

*Δημοσιεύτηκε με μικροαλλαγές στη διατύπωση στο έντυπο της δημοτικής παράταξης «Ανατολικός Άνεμος», τεύχος 7 Οκτώβρης 2010.

** Σαββόπουλος

Δ. Τέλος τετραλογίας

Ο ξεσηκωμός που ήτανε να `ρθει και που δεν πρόκειται

Στου ίδιου μήνα η ανάρτηση πέρυσι είχε τίτλο: Τέλος και του 2012, μα το κοινωνικό μας τέλμα δεν έχει τέλος.  Τον ίδιο τίτλο θα μπορούσε να έχει και η φετινή ανάρτηση αυτού του μήνα. Γιατί η ακινησία της ελληνικής κοινωνίας παραμένει σταθερή, ωσάν να μη νιώθει μπότα κατακτητή να περνάει πάνω από το κορμί της, παρόλο που την αισθάνεται έντονα. Γιατί δεν το δείχνει αντιδρώντας;

Φαίνεται πως για τους ξεσηκωμούς δεν αρκεί η ύπαρξη των αιτίων και των αφορμών, που θεωρεί ο Θουκυδίδης αναγκαίες και ικανές συνθήκες για να τελεστεί ένα κοινωνικό γεγονός. Ή καλύτερα, επειδή ο μεγάλος μας ιστορικός δεν μπορεί να πέφτει έξω, αυτό που εκείνος θεωρούσε αυτονόητα υπαρκτό, την ενότητα του κοινωνικού συνόλου, που συνιστά και τη δυνατότητά του να δρα ενιαία, εδώ δεν υπάρχει. Και ποιοι θα μπορούσαν να είναι οι συντελεστές της ενοποίησής του που στην περίπτωσή μας απουσιάζουνε;

Ένας θα ήταν ο εθνικός παράγοντας, η ιδεολογία του εθνικισμού, παρμένη στην ορθή της εκδοχή, ας είναι συνήθως μεταφυσική η υπόστασή της. Όμως σε καιρούς παγκοσμιότητας – ο όρος δεν έχει καθόλου αρνητικό στιγματισμό – ο εθνικισμός εκ των πραγμάτων είναι αμβλυμένος και καλώς έχει που είναι αμβλυμένος. Άρα του λείπει η απαιτούμενη αιχμηρότητα. Όμως στην τωρινή του εκδοχή στη χώρα μας δεν έχει και ενότητα. Η εισβολή του μνημονίου έχει διασπάσει την πολιτική του εκπροσώπηση σε τρία τουλάχιστον πολιτικά κομμάτια, της Νέας Δημοκρατίας, των Ανεξάρτητων Ελλήνων και της Χρυσής Αυγής, τα οποία απέναντι στο Μνημόνιο έχουν αλληλοαναιρετική στάση, γεγονός που συνιστά και τη δική τους αλληλοαναίρεση σ` αυτό το θέμα. Η διαστροφή μάλιστα του εθνικισμού, που εκφράζεται από τη Χρυσή Αυγή, αποτελεί ταυτόχρονα και την αντιστροφή του, άρα την αυτοαναίρεσή του.

Ήξερε πολύ καλά τι έκαμνε η πολιτική ηγεσία της Ευρώπης – δε θέλω να πω μόνο η τρόικα – που πίεζε επίμονα τον κ. Σαμαρά να πάει με το μέρος της και ήτανε μεγάλη η νίκη της, όταν τον πήρε, διασπώντας με την επιτυχία της την ενιαία πολιτική έκφραση του εθνικισμού στη χώρα μας. Ίδιας πολιτικής σημασίας επομένως είναι και η μεταστροφή του κ. Σαμαρά, αφού η δική του μεταστροφή έφερε αυτή τη διάσπαση και την αλληλοαναίρεση της εθνικιστικής ιδεολογίας. Ανάλογης έκτασης βέβαια είναι και η αρνητική ηθική της αποτίμηση.

Επομένως η εθνική ή εθνικιστική ιδεολογία σ` αυτή τη χρονική στιγμή δεν μπορεί να παίξει ρόλο ενοποίησης της ελληνικής κοινωνίας. Εξάλλου το θέμα δεν είναι καν εθνικό**. Γι` αυτό ο δεύτερος παράγοντας, ο ταξικός, θα μπορούσε να ανακηρυχθεί σε ενοποιητική δύναμη και μάλιστα αποκλειστική και όχι σε συνδυασμό με τον προηγούμενο παράγοντα, γιατί και εδώ, στη σύμπραξή τους, λαμβάνει χώρα η αλληλοαναίρεση. Παράδειγμα εύγλωττο η αλληλοαναίρεση μεταξύ Αριστεράς και Χρυσής Αυγής ή ακόμα και Ανεξάρτητων Ελλήνων.

Γιατί όμως και ο ταξικός παράγοντας, η αριστερή ιδεολογία με άλλα λόγια, δεν έπαιξε ρόλο ενοποιητικό, ενώ οι περιστάσεις το απαιτούσαν;

Γιατί η Αριστερά ως πολιτικό μόρφωμα, όπως και στην Ευρώπη έτσι και στην Ελλάδα, ας της καταφέρθηκε θανάσιμο πλήγμα, μπροστά σε ένα τόσο συγκρουσιακό ταξικό θέμα ήταν απούσα. Η κύρια έκφρασή της, που ήτανε κατά παράδοση το ΚΚΕ, στην προσπάθειά του να διατηρηθεί αυθεντικό και να μην αναιρεθεί με αυτοαναθεωρήσεις, όπως συνέβει στα άλλα ευρωπαϊκά αριστερά κόμματα, δεν απόκλεισε μόνο τη δυνατότητα αύξησης της επιρροής του, αλλά, εξαιτίας της ίδιας πίεσης, της προσπάθειάς του να παραμείνει αυθεντικό αριστερό κόμμα, δηλαδή κομμουνιστικό, όπως το ίδιο θέλει να δηλώνει, απόκλεισε και τη δυνατότητα σύμπραξης με άλλες αριστερές πολιτικές δυνάμεις και σύνολα, δρώντας έτσι, θα μπορούσα να το πω, διασπαστικά. Όμως και ο τρόπος εκφοράς της πολιτικής του ιδεολογίας ήταν κατά κανόνα όχι ελκυστικός, πράγμα που καθιστούσε έτσι εξαντλημένα τα περιθώρια αύξησης της επιρροής του.

Ο Συνασπισμός, το άλλο αριστερό κομματικό μόρφωμα, που μετονομάστηκε μετά ΣΥΡΙΖΑ, στην πρώτη του εκδοχή ο αριστερός του προσδιορισμός ήτανε περισσότερο φραστικός παρά ουσιαστικός και αποφατικός πάντα σε σχέση με το ΚΚΕ. Ό, τι ήτανε το ΚΚΕ δεν ήτανε εκείνο, οπότε θα μπορούσε να είναι και μη αριστερό. Στη δεύτερη εκδοχή, αυτή του ΣΥΡΙΖΑ, που δίνουνε τα χέρια για σύμπραξη ιστορικά στελέχη της Αριστεράς, δεν έχουμε καμιά ενοποίηση κοινωνικών δυνάμεων ούτε προσώπων, αλλά απλή συγκόλληση των τελευταίων με τις συνιστώσες τους μαζί. Δεν αποτέλεσαν δηλαδή ενιαία κομματική οντότητα και αδυνατούσαν να έχουν τη δυναμική δράσης και επίδρασης ενός κόμματος. Γι` αυτό σ` εκείνους τους καιρούς μιλούσα για ηγετάκια ή ηγετίσκους της Αριστεράς (22.06.2012 ανάρτηση) και πως η ελληνική κοινωνία δε θα περιμένει το ΣΥΡΙΖΑ να βρει τον κομματικό του βηματισμό. Και δεν τον περίμενε. Πλειοψηφική δύναμη ανέδειξε τα μνημονιακά κόμματα, ενώ έδωσε γενναιόδωρα ψήφους στις άλλες δύο αντιμνημονιακές πολιτικές εκφράσεις του εθνικισμού, ας ήταν η πρώτη τυχάρπαστο αποκύημα της περίστασης και σταθερό προϊόν νοητικής σχιζοφρένειας η δεύτερη. Βέβαια και ο ΣΥΡΙΖΑ επωφελήθηκε από την αντιμνημονιακότητά του ανεβάζοντας τα εκλογικά του ποσοστά από το 4% στο 27%. Όμως αυτά τα πρωτόγνωρα θα λέγαμε για την Αριστερά ποσοστά δε συνιστούν πλειοψηφία, για να μπορούν να παίξουν ενοποιητικό και εξεγερτικό ρόλο. Αποτελούν μόνο το ¼  σχεδόν της όλης δύναμης του εκλογικού σώματος. Αλλά κυρίως μια τέτοια άνοδος των ποσοστών δεν προήλθε από πίστη στην ιδεολογία αυτού του κόμματος, αλλά από την ισχυρή ανάγκη της περίστασης και αυτό δε μαρτυρεί ούτε ενότητα στην εκλογική βάση ούτε οιωνό για την έλευσή της. Δηλώνει απλώς μια αναγκαστική προσωρινή πολιτική σύνδεση, γι` αυτό και  τα ποσοστά σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις τουλάχιστον παραμένουν σταθερά στο ίδιο επίπεδο και αρκετά μειωμένα πάντα σε σχέση με τα εκλογικά παρά την παρατεταμένη επιδείνωση της κατάστασης.

Αλλά και η ελληνική κοινωνία εδώ και δεκαετίες έχει αποστρέψει το πρόσωπό της από την Αριστερά. Είτε επειδή κατέρρευσε ο υπαρκτός σοσιαλισμός είτε επειδή εκπρόσωποι της αριστερής ιδεολογίας, πρόσωπα ακόμα και μορφώματα, ενσωματώθηκαν μαζικά σχεδόν στη δεξιά είτε επειδή το σύστημα της Δεξιάς το καπιταλιστικό πρόσφερε σε πλατύτερα κοινωνικά στρώματα κάποια ευημερία και θα ήταν τουλάχιστον «αχαριστία»  η απάρνησή του εκ μέρους τους, είτε γιατί η δική μας κοινωνία έχει νωπή ακόμα τη διάψευσή της από το Πασόκ, για όλους αυτούς τους λόγους επήλθε η αποϊδεολογικοποίησή της και «ατροφία» στη συλλογική της συνείδηση, οπότε έπαυσε να σκέφτεται και να δρα συλλογικά. Αυτό παρατηρήθηκε έντονα και στις νέες γενιές μετά την πρώτη δεκαετία της μεταπολίτευσης, που επίσης έπαυσαν να δείχνουν το παραμικρό ενδιαφέρον για θέματα ανθρωπιστικά, για τα οποία πάντα οι νέοι και οι δικοί μας και των άλλων χωρών πρωτοστατούσαν. Αντίθετα συσπειρώθηκαν γύρω από ατομοκεντρικού τύπου ιδεολογίες και πολιτικά κόμματα, του Πασόκ και της ΝΔ, για να έχει πολιτική εύνοια και ο καριερισμός που τους είχε κυριευμένους. Σε όλο αυτό το διάστημα που υπό καπιταλιστικό καθεστώς απολάμβανε η ελληνική κοινωνία, όπως και κάθε άλλη καπιταλιστική, τους καρπούς  του ατομοκεντρισμού, το μοντέλο ζωής της τηλεόρασης πέρασε βαθιά μέσα της και διολίσθησε γλυκά προς την απάθεια, με την οποία από τα νηπιακά μας χρόνια μας εξοικειώνει η διαφήμιση. Αν δεν είχαμε εθιστεί στην απάθεια, για την ύπαρξη της διαφήμισης και μόνο θα είχαμε ξεσηκωθεί από καιρό.  Γαλουχημένη όμως η ελληνική κοινωνία με τα αντισυλλογικά ιδεώδη  του καπιταλισμού, της ανάδειξης, της υπεροχής και της επικράτησης,  αποστράφηκε την ισότητα, κατ` επέκταση και την αριστερή ιδεολογία που την έχει θεμέλιο. 

Υπ` αυτές τις συνθήκες δεν είναι σε θέση παρά την πίεση των πραγμάτων να ανακτήσει εύκολα τη συλλογικότητά της. Θα χρειαστεί πολύς χρόνος δοκιμασίας της ακόμη. Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν πληρεί τις απαιτούμενες προϋποθέσεις, για να την εμπνεύσει και να τη διασώσει. Όταν το Πασόκ σε ανάλογη ιστορική ανάγκη έπαιξε το ρόλο εμπνευστή της ελληνικής κοινωνίας, πληρούσε όλες σχεδόν τις προϋποθέσεις, υποκειμενικές και αντικειμενικές, και πρόσφερε πάμπολλες εγγυήσεις. Επειδή μάλιστα είχε τη δυνατότητα, αφού είχε τις προϋποθέσεις και παρείχε εγγυήσεις, να φέρει σε πέρας το έργο του, η μη εκπλήρωσή του θα μπορούσε να αποδοθεί σε προσχεδιασμένη αλλαγή της πορείας του. Συνεπώς ο λόγος της γέννησής του δεν ήτανε άλλος από το να φέρει το αποτέλεσμα που έφερε, να κάνει την ελληνική κοινωνία μια αμιγή δεξιά και εκμαυλισμένη κοινωνία και να της κόψει το δρόμο προς την Αριστερά που όδευε.

Ο ΣΥΡΙΖΑ λοιπόν δεν έχει τις προϋποθέσεις που απαιτούνται, για να υποδυθεί και να φέρει σε πέρας τον ενοποιητικό ρόλο. Όχι μόνο αργά θυμήθηκε να αποφασίσει ότι πρέπει να γίνει κόμμα αλλά και το εγχείρημά του να το κάνει δεν τελεσφόρησε. Η «ελευθεριότητα» ή «αναρχοαυτονομία» που οικειώνονταν τα στελέχη του, στην προσπάθειά τους να διαχωρίζουν τον εαυτό τους από το ΚΚΕ, διατηρήθηκαν σε μεγάλο βαθμό και στη νέα ανασυνταγμένη του μορφή, όχι μόνο με την κατοχύρωση των τάσεων, αλλά και με το καταστατικό δικαίωμα πια να δημοσιοποιεί το μέλος ή το στέλεχος τις δικές του απόψεις τις διαφορετικές από το κόμμα, αρκεί όμως να λέει και τις απόψεις του κόμματος. Δεν εξετάζω εδώ το μέγα ηθικό θέμα που αναφύεται, πώς, ενώ διαφωνεί, παραμένει στο κόμμα – από συναλλαγή θα εικάζει ο καθένας - αλλά την πολυγλωσσία και τις αλληλοαναιρέσεις που θα προκύπτουν κατά την εκφορά της πολιτικής του και που δε θα επιτρέπουν την αναγνωσιμότητά της.

Υπ` αυτές τις συνθήκες, υποκειμενικές και αντικειμενικές, πώς να μπορέσει ο ΣΥΡΙΖΑ να πείσει και να εμπνεύσει την ελληνική κοινωνία, που είναι «διαμελισμένη» και που εξαιτίας του «διαμελισμού» της βρίσκεται σε κώμα;

Ούτε ο ταξικός παράγοντας επομένως μπόρεσε να παίξει τον απαιτούμενο ενοποιητικό ρόλο, γιατί το εργατικό κίνημα ή οι εργαζόμενοι ή ο λαός ή όπως θέλετε ονομάστε το, την ώρα που δεχόταν το σκληρότερο ταξικό χτύπημα ίσως του αιώνα,  έμεινε πολιτικά και ιδεολογικά ορφανό. Οπότε και η ελληνική κοινωνία θα συνεχίσει να χειμάζεται στη δυστυχία της επί πολύ ακόμα. Γιατί μόνο η Αριστερά θα μπορούσε να της δώσει και ελπίδα και όραμα και έμπνευση. Αλλά μια τέτοια Αριστερά, όπως και στην Ευρώπη, έτσι κι εδώ στη χώρα μας, δεν υπάρχει ως αυτή τη στιγμή τουλάχιστον. Ας ελπίσουμε στην κυοφόρησή της. Ο βηματισμός της Ιστορίας είναι φορές πολύ αργός, όχι από δική της υπαιτιότητα, και μας κάνει συχνά να χάνουμε κάθε ελπίδα.

                 ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ ΠΑΝΤΩΣ ΣΕ ΟΛΟΥΣ

ΚΑΛΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ ΚΙ ΕΥΤΥΧΙΣΜΕΝΟ ΤΟ ΝΕΟ ΕΤΟΣ 

*Πώς να δικαιολογήσω πάλι τον εαυτό μου για τη μεγάλη καθυστέρηση στην ανάρτηση νέου κειμένου. Ότι προετοίμαζα δύο νέα προγράμματα των Λέξω προς αιθέρα, της Παιδείας και του Επετειακού Τραγουδιού, που παρουσιάσαμε στο Βαφοπούλειο 25.10.13 και 17.11.13 ; Ναι ισχύει αυτό, αλλά υπήρχαν πολλές και μεγάλες ρωγμές στο χρόνο ενδιάμεσα που θα μπορούσα να εκμεταλλευτώ. Μου λείπει όμως η μεθοδικότητα και ο αυστηρός προγραμματισμός του χρόνου. Συγγνώμη.

**Ας μου επιτραπεί γι` αυτό το θέμα να παραθέσω στίχους τραγουδιού μου, που ανήκει οργανικά στον κύκλο «Της κρίσης αντηχήσεις» ή «Καιρού κραυγές» κατά παλιότερο τίτλο:    

Το θέμα δεν είναι εθνικό, μα ταξικό και μόνο

Κι όποιος το βλέπει εθνικό πάει σε δικό τους δρόμο

Συνοδοιπόρος γίνεται και συνεργός των λίγων

Την τύχη εμείς να έχουμε εκείνη των κολλήγων

Το έθνος μπαίνει απλά μοχλός υποταγή να φέρει

Σε μέσους και μικροαστούς, στων πληθυσμών τ` ασκέρι

Το θέμα δεν είναι εθνικό, μα ταξικό και μόνο

Συνέχεια της τριλογίας

Γ. Η στάση της ελληνικής κοινωνίας

Αν και πληγμένη (μαζί με την Κύπρο) περισσότερο από κάθε άλλη χώρα της Ευρωζώνης, θανάσιμα, το πιστεύω, η αντίδρασή της ήταν μηδενικής σημασίας, υποτονικότατη και «άσφαιρη». Περισσότερο υποστηριχτική, όχι θεληματικά, των δημιουργών της κρίσης παρά κλυδωνιστική. Λες και έχει χαμένα αυτή η κοινωνία τα φυσικά ανακλαστικά της αυτοσυντήρησης. Κι έτσι το πλήγμα παρατείνεται και επιτείνεται συγχρόνως χωρίς αντίστοιχη επίταση της αντίδρασης. Και ο φαύλος κύκλος βαθαίνει τη δυστυχία της.

Πώς εξηγείται η απουσία της ανάλογης αντίδρασης; Όχι βέβαια με την ένταση του σοκ. Το υπαινίχθηκα και στο προηγούμενο κείμενο.

Η κρίση βρίσκει την ελληνική κοινωνία σε βαθιά ιδεολογική και πολιτική κρίση, φαινομενικά μη ορατή, που κυοφορήθηκε στις τελευταίες τρεις δεκαετίες τουλάχιστον, κατά το διάστημα που, παγιδευμένη στο απατηλό όραμα της αλλαγής και εγκλωβισμένη στην ψευδολογία του, της ήρθε η διάψευση, η κούραση και η αποστασιοποίησή της από την υγιή πολιτική δράση. Η μόνη σχέση της με την πολιτική που της έμεινε ήτανε η παθολογική στη διπλή της έννοια, η ενεργητική, της συναλλαγής με την πολιτική(εξουσία εννοώ) που τη διατήρησε «μέχρις εσχάτων», και η παθητική, της απόρριψης των κομμάτων και της απάθειας απέναντί της. Η ευημερία εξάλλου που την άγγιζε τη βοηθούσε να περιπέσει στην αναισθησία της ευμάρειας. Αλλά, επειδή και οι δημοκρατικές της πεποιθήσεις δεν έχουνε κανένα ιδιαίτερο βάθος, δεν έχει συνείδηση ότι η απόρριψη των κομμάτων σημαίνει και απόρριψη της δημοκρατίας, αφού, θέλουμε δε θέλουμε, συστατικά της υπόστασής της είναι τα κόμματα πάντα, εκτός αν μελλοντικά βρεθεί άλλος τρόπος σύστασής της. Δε θα εξετάσω αυτή τη στιγμή αν διέθεσε ποτέ χρόνο ή και φαιά ουσία για τη σωστή λειτουργία τους κι εννοώ πάντα τη δημοκρατική, ούτε πόσο αποκλειστική είναι η ευθύνη της για τα χάλια τους. Η δημοκρατία δεν υπηρετείται ποτέ ούτε με τηλεχειριστήριο ούτε με την απόρριψη των κομμάτων, όσο αξιόφτυστα κι αν είναι, αλλά με την υπηρέτησή τους, για να παύσουν να είναι αξιόφτυστα.

Δεν έχει επίσης συνείδηση, για τον ίδιο λόγο, επειδή οι δημοκρατικές της πεποιθήσεις δεν έχουνε κανένα βάθος, ότι η αποχή, που τη συνιστούσε ως και ο «αριστερός» Λαζόπουλος,  εκτρέπει την κάθε εξουσία σε μεγαλύτερη παραφροσύνη και διαφθορά. Η αποχή των πολιτών από την πολιτική δε σημαίνει και αποχή της εξουσίας από το έργο της άσκησής της και συνεπώς σταμάτημα του ρόλου της να ρυθμίζει τις τύχες τους. Αντίθετα σημαίνει άφημα ελεύθερης της «φυσικής» της ροπής προς την παραφροσύνη και τη διαφθορά. Αποφθεγματικά λοιπόν: Όποιος δεν ασχολείται με την πολιτική, τρώει τα χαστούκια της και κακώς παραπονιέται τώρα που τα τρώει.  

Αυτό λοιπόν έκανε η ελληνική κοινωνία: Απέναντι σ` ένα τόσο ισχυρό πολιτικό χτύπημα ενήργησε απολίτικα. Δεν αναζήτησε μέσω των κομμάτων, των υπαρκτών ή μέσω της δημιουργίας καινούριων, κάτι που δεν είναι απλό, να λύσει το πρόβλημά της. Τα απέρριψε όλα αναφανδόν. Η καθολική απόρριψη τη βοηθούσε να δικαιολογήσει και την παραμονή της σ` αυτά τα κόμματα που ήταν υπεύθυνα για τη δημιουργία του προβλήματος και που ψηφίζοντάς τα παίξανε ηγεμονικό ρόλο κατά τις δεκαετίες που κυοφορήθηκε η κρίση. Η δε προπαγάνδα του συστήματος έπιασε πολύ τόπο σ` αυτό το θέμα: Όλα τα κόμματα φταίνε, λέγανε, είτε κυβέρνησαν είτε όχι,  και είναι το ίδιο υπεύθυνα για την κατάσταση που δημιουργήθηκε. Κι ενώ δε χρειαζότανε πολλή σκέψη, για να καταλάβει κανείς πως δεν έχει καμιά λογική ισχύ ο ίσος καταμερισμός ευθυνών σε αυτουργούς και σε αμέτοχους, που ήτανε και αντίθετοι στις θεσπίσεις των αυτουργών, όμως πέρασε. Γιατί φαίνεται πως και αυτή η λίγη σκέψη από την ελληνική κοινωνία λείπει. Έτσι προέβει σε αντιδράσεις ασυλλόγιστες, σπασμωδικές, αλλοπρόσαλλες και αυθορμησιακές, σε μικροανυπακοές ατομικές του «δεν πληρώνω» ή και σε ομαδικές, πιστεύοντας ότι δρώντας έξω από κόμματα και πολιτικές στοχεύσεις θα έδινε λύση στο πολιτικό της πρόβλημα.

Βεβαίως σ` αυτές τις συμπαραστατικές μικροσυσπειρώσεις ή αλληλεγγύης, όπως λέγονται, τελείται κάποιο ανθρωπιστικό έργο, όμως πολύ μικρής έκτασης σε σχέση με το απέραντο ανθρωπιστικό κενό που δημιούργησε η κρίση. Από τη φύση τους τέτοιες δραστηριότητες έχουν σημειακό και σποραδικό χαρακτήρα και δεν απέχουν πολύ από ανάλογες δραστηριότητες φιλανθρωπίας της Βαρδινογιάννη, ας έχουν εδώ λαϊκή βάση. Θα `λεγα επίσης ότι κάπως «αναβάλλουν» και την αναζήτηση πολιτικής λύσης στο πρόβλημα.

Ακόμη πιο τραγελαφική ήταν η περίπτωση των αγανακτισμένων πολιτών. Επειδή οι ομώνυμοι Ισπανοί πολίτες ειρωνεύθηκαν έξυπνα την αδράνειά μας, «Μη φωνάζετε πολύ, ψιθύρισαν μεταξύ τους, γιατί θα ξυπνήσετε τους Έλληνες», θίγηκε το φιλότιμο των τελευταίων και γέμισαν και αυτοί τις πλατείες για καιρό και χωρίς κανένα συγκεκριμένο πολιτικό σκοπό, ακυρώνοντας, επιβραδύνοντας έστω, τη δημιουργία οργανωμένης και ανάλογα ισχυρής αντίδρασης. Όσοι συμμετείχαν – και ήτανε πάρα πολλοί - δε λαμβάνανε υπόψη τους, γιατί δεν είχανε υπόψη τους ότι τα πολιτικά προβλήματα αντιμετωπίζονται πολιτικά και μόνο και ότι η πολιτική τους αντιμετώπιση απαιτεί ενότητα και η ενότητα ιδεολογική ομοιογένεια. Όντας όμως αυτοί από χίλιες καρυδιές καρύδια, πώς θα δρούσανε πολιτικά; Το δε κενό της σκέψης τους το καλύψανε με το ιδεώδες της άμεσης δημοκρατίας κι έγινε αδιόρατο. Για τον ίδιο σκοπό, της κάλυψης του κενού, ή και για παροχή βαυκαλισμών πλάστηκε την ίδια χρονική στιγμή κι ένας άλλος μύθος, εκείνος του Οδυσσέα, που σκότωσε πρώτα τον Αντίνοο(αντίθετο με τη λογική άνθρωπο), μετά τον Ευρύμαχο(…). Όντας εμείς τώρα σαν απόγονοί του Οδυσσείς και οι ίδιοι, ξέρουμε πώς θα δράσουμε, ώστε να μη μείνει κανένας υπεύθυνος της κρίσης ή ταξικός ή πολιτικος αντίπαλος ανεξολόθρευτος. Σ` ένα απολίτικο σύνολο παίρνονται σοβαρά τέτοιοι βαυκαλισμοί, αρκεί ο πλάστης τους που τους ξεστομίζει να μη μιλάει πολιτικά και διαπράττει το μεγαλύτερο έγκλημα του ανθρώπου.        

Βλέποντας λοιπόν η κοινωνία μας τα πράγματα απολίτικα, άρα άσκεφτα, δεν ξέρει ούτε γιατί υποφέρει ούτε τι πρέπει να πράξει, για να μην υποφέρει. Ξέρει μόνο ότι υποφέρει. Και ζει σήμερα το μεγαλύτερο δράμα της Ιστορίας της. Μεγαλύτερο όχι επειδή τα θύματά της είναι περισσότερα από κάθε άλλη φορά, αλλά επειδή το δράμα αυτό το ζει ο καθένας μόνος του, ατομικά, και γίνεται ατέλειωτο. Οι χιλιάδες αυτοκτονίες, που είναι πρωτοφανές φαινόμενο σε όλη της την Ιστορία, εδώ έχουν την εξήγησή τους. στην ανυπαρξία διατομικών σχέσεων και συνεπώς στην ανυπαρξία εξόδου, καθώς η δεύτερη είναι απότοκο της πρώτης. Με την πράξη τους επομένως αυτή δηλώνουν οι αυτόχειρες ότι δεν έχουν καμιά σύνδεση με το συνάνθρωπο, από την οποία να προκύπτει και κάποια κοινή ελπίδα, και ότι το κοινωνικό σύνολο κατ` επέκταση στο οποίο ανήκουν δεν είναι άξιο να του προσφερθεί ως κάποια μορφή θυσίας η απώλεια της ζωής τους. Και «πετάνε» τη ζωή τους έτσι, πηγαίνοντας χαράμι. Με απώλειες τόσων ζωών όμως η κοινωνία μας θα μπορούσε να κάνει θαύματα, ν` αποτινάξει ζυγούς, ν` αποκρούσει επιδρομείς, ν` αναγεννηθεί. Παρόλα αυτά οι αυτόχειρες της κρίσης δίνουν τη ζωή τους γι` αυτό και μόνο, για να μας δηλώσουν πως δεν είμαστε άξιοι της θυσίας τους και τη χαραμίζουν. Κι είναι αυτό, ας μου επιτραπεί η μακάβρια κυριολεξία, η μούντζα που στέλνουν από τον τάφο τους προς όλους εμάς που αποτελούμε την κοινωνία τους, προς την αποκτηνωμένη μας ανθρώπινη εκδοχή. Σε πρώτη ματιά η ιδιότυπη θυσία τους φαίνεται σαν απολίτικη πράξη, που επισφραγίζει μια προηγούμενη απολίτικη ζωή. Όμως είναι βαθιά πολιτική πράξη και δικαιωμένη γι` αυτό και μόνο που θέλει να σημάνει, την παντελή αναξιότητά μας, η οποία επιβεβαιώνεται και από μας τους ίδιους, καθώς συνεχίζουμε να ζούμε όπως και πριν, το ίδιο αναισθητοποιημένα.        

Σημείωση 1η: Επειδή το χτύπημα που δέχθηκε η κοινωνία μας είναι εκτός από πολιτικό και ταξικό, αν θέλουμε να εξηγήσουμε καλύτερα τη στάσης της, πρέπει να εξεταστεί η σχέση της με την αριστερή ιδεολογία, αλλά και η κατάσταση των αριστερών μορφωμάτων της στην ώρα της κρίσης. Τα δύο αυτά θέματα θα μας απασχολήσουν την επόμενη φορά κι έτσι η τριλογία γίνεται εκ των πραγμάτων τετραλογία.

Σημείωση 2η: Κανονικά μετά την πορεία των εκπαιδευτικών στη Θεσσαλονίκη, όπου υπήρξα αυτόπτης μάρτυρας, θα πρέπει να μιλάει κανείς για μια πρώτη ελπιδοφόρα ανάταση της ελληνικής κοινωνίας και όχι για λήθαργό της, Ας ευχηθούμε να είναι έτσι και τα λέμε αυτά μετά την τετραλογία μας.  

Συνέχεια της τριλογίας

Β. Η στάση των λαών της Ευρωζώνης

Δεν είναι κατ` αρχήν ενιαία, γιατί δεν ήταν ίδιο το πλήγμα που δέχθηκε η κάθε ευρωπαϊκή χώρα από την κρίση. Ήταν κατά χώρες ταξικά διαρθρωμένη η κοινωνία της Ευρώπης. Μπορεί κάποιες να είχαν και οφέλη, όπως η Γερμανία. Δεν μπορεί επομένως να περιμένει κανείς από τη Γερμανία, Κυβέρνηση και λαό, αντίδραση παρά μόνο προώθηση της πολιτικής των πρώτων αδίστακτων. Ο οικονομικός ηγεμονισμός της Γερμανίας στην Ευρώπη, που φάνηκε να είναι και διοικητικός μετά την κρίση, επιτεύχθηκε χάρη στην πλήρη της ευθυγράμμιση και στην ταύτιση των δικών της συμφερόντων με τα δικά τους. Μ` ένα λόγο η Γερμανία είχε και εξακολουθεί να έχει μέγιστα οφέλη, επειδή έπαιξε επάξια το ρόλο που της ανατέθηκε. Γιατί επιλέχθηκε πάλι η Γερμανία να παίξει αναθεμένο ρόλο είναι ένα πρώτο ερώτημα, που αυτή τη στιγμή τουλάχιστον δε θα επιχειρήσουμε να απαντήσουμε.  

Όσες άλλες χώρες της Ευρωζώνης η κρίση απλώς τις άγγιξε, παρέμειναν συρόμενες στο γερμανικό άρμα, για να διασώσουν στο μεγαλύτερο βαθμό τα δικά τους ωφελήματα. Οπότε κι από δώ αντίδραση δεν μπορούσε να περιμένει κανείς.

Οι χώρες του Νότου που πλήγηκαν, κάποιες ως και θανάσιμα όπως η Κύπρος και η δική μας, εκδηλώσανε αντιδράσεις όχι όμως συντονισμένες, δυναμικές, ανάλογες και επάλληλες. Θα `λεγε κανείς πως χλιαρότατη ήταν η αντίδρασή τους απέναντι σ` ένα τόσο ισχυρό παραλυτικό ταξικό χτύπημα. Και όμως οι αντιδράσεις τους τελείως αναιμικές, δυσανάλογες. Εννοούμε πάντα τη σθεναρή και ανατρεπτική καταστάσεων αντίδραση.

Γιατί; Αυτό είναι ένα μεγάλο ερώτημα, που ζητάει απάντηση.

Αν το χτύπημα ήταν σοκαριστικό ή όχι δεν έχει καμιά σημασία. Σημασία έχει ότι, ακριβώς επειδή ήταν σοκαριστικό, έπρεπε να υπάρξει το ίδιο ισχυρό, σοκαριστικό αντιχτύπημα. Και αυτό δεν υπήρξε.

Το χτύπημα, ξέρουμε, ήταν ταξικό, διεθνικά ταξικό στο πλαίσιο της ευρωζώνης εννοώ, όπως παντού και πάντα στην ιστορική πορεία του ανθρώπου. Άρα και η αντίδραση έπρεπε να έχει ταξικό, πανευρωπαϊκά ταξικό χαρακτήρα. Αυτό όμως προϋπέθετε την ύπαρξη ισχυρά εδραιωμένης αριστερής ιδεολογίας σε κομματικούς σχηματισμούς και στις συνειδήσεις των πολιτών της Ευρώπης. Η Αριστερά όμως εδώ και δυο δεκαετίες τουλάχιστον έχει πεθάνει στην κοιτίδα που τη γέννησε, στην Ευρώπη. Γιατί; Ένα άλλο κρίσιμο ερώτημα που ζητάει την απάντησή του.

Η κατάρρευση του υπαρκτού σοσιαλισμού ήταν σημαντικότατος παράγοντας, αλλά και η προγενέστερη δικαιολογημένη αμφισβήτησή του στο δυτικό ευρωπαϊκό χώρο, που άνοιγε το δρόμο προς ιστορικούς συμβιβασμούς και στο μετασχηματισμό της αριστερής ιδεολογίας σε σοσιαλδημοκρατία, που με τη σειρά της μεταμορφώθηκε σε κυνικό νεοφιλελευθερισμό.  Αλλά και μεμονωμένοι εκπρόσωποί της μεταπήδησαν στην ιδεολογία της εξουσίας, για να αποκομίσουνε δικά τους οφέλη. Γιατί να είναι οι ηλίθιοι της υπόθεσης ή τα απροσάρμοστα παιδιά μιας κοινωνίας που όδευε ολοταχώς προς την ευημερία; Εκλείψανε έτσι και τα αριστερά πολιτικά μορφώματα και οι εκπρόσωποί της. Σε μια ευημερούσα κοινωνία εξάλλου, που οφείλει την ευημερία της στη δυστύχηση των άλλων λαών, οι αριστερές αξίες δεν έχουνε θέση. Γενικά ξεσηκωμό δεν μπορεί να περιμένει κανείς από αδικούντες, αλλά από αδικημένους.  

Αλλά και ο έλεγχος της μαζικά διακινούμενης ιδεολογίας από τα ΜΜΕ και προπάντων από την τηλεόραση, που έχει υποκαταστήσει τη σωματική βία των δικτατοριών με την πνευματική βία, με το δικό της ολοκληρωτισμό, ήτανε επίσης ένας άλλος σημαντικότατος παράγοντας.

Και το γεγονός ότι κατά την πορεία της προς την ένωση οι ιθύνοντες της Ευρώπης δε θεσπίσανε δημοκρατικούς θεσμούς που να προστατεύουν τη δημοκρατία και τη βούληση των πολιτών, αλλά και να διασφαλίζουν τη συμμετοχή τους στη λήψη των αποφάσεων, ώστε ν` αποτελεί πεποίθηση σε κάθε ευρωπαίο πολίτη πως είναι και αυτός ρυθμιστής της κοινής μοίρας, είχε ως αποτέλεσμα την απώλεια της συλλογικής του συνείδησης, που είχε αρχίσει να διαμορφώνεται κατά την πορεία προς την ευρωπαϊκή «ενοποίηση», η οποία αποδείχθηκε τελικά ψευδής. Καθώς δε τα κέντρα λήψης αποφάσεων έχουν γίνει τελείως απρόσιτα, γιατί δεν είναι πια εθνικά αλλά υπερεθνικά και ανέγγιχτα, έχασε κάθε πίστη στη δυνατότητά του να επηρεάζει τις καταστάσεις και σαν η δυστυχία του χτυπήσει την πόρτα στρέφεται ως και σε λύσεις αυτοχειρίας, αν δεν προσφύγει σε φασιστικούς εθνοκεντρισμούς.  

Ως και η κουλτούρα της Ευρώπης δεν έμεινε γενικά ανεπηρέαστη από τις ατομοκεντρικές αντιλήψεις που επικράτησαν τις τελευταίες δεκαετίες. Αυτό φαίνεται καθαρά στην απώλεια του κοινωιοκεντρικού ή ανθρωποκεντρικού της χαρακτήρα και στον υπερτονισμό της ατομοκεντρικής διάστασης της ανθρώπινης ύπαρξης.

Και τι μέλλει γενέσθαι, θα μου πείτε; Τίποτα. Όταν οι λαοί δεν αντιδρούν, ενώ σφαγιάζονται, οι σφαγιαστές θα συνεχίζουν το έργο τους.